Δευτέρα, 9 Απριλίου 2012

Τάκης Σινόπουλος:

Σταμάτα πια τη μεταφυσική.

Βαρέθηκα.


Saint- Saëns  : Danse Macabreoakrueger08




     Και τι να πεις εσύ ο νεκρός, με τόσα χώματα στη γλώσσα; Θυμάμαι συχνά αυτόν τον στίχο του Σινόπουλου, εδώ και δεκαετίες η γλώσσα μου τον συλλαβίζει σχεδόν αυτόματα πολλές φορές, κάποτε για να γίνω επι-τιμητικός. Αισθάνομαι τότε να λιώνει στη γλώσσα μου χώμα και να μένουν άλιωτα μικρά πετραδάκια. Ίσως το   ΑΜάΝ ΠΙΑ με το ΘάΝΑΤΟ , θα μπορούσε να γράφεται αλλιώς: σταμάτα πια τη μεταφυσική, βαρέθηκα. Ο τίτλος τούτης της ανάρτησης παραλίγο να ήταν Γλώσσα, φτηνή, πολύ φτηνή πουτάνα. Σιχαμερές εφημερίδες. Δεν πρόλαβε. Γρήγορα μου φάνηκε και καλά πιασάρικος, πολύ των ημερών μας, πολύ φτηνο-πουτανίστικος εντέλει. Δεν ξέρω. Τυχαία έφτασα ως εδώ. 
     
     Ο Τάκης Σινόπουλος (1917 - 1981) μπήκε από πάροδο στην προηγούμενη ανάρτηση, τη σιωπηλή άνοιξη, που την τιτλοφόρησε το άσμα των Massive Attack, μπαίνοντας κι αυτό από παράδρομο. Αφορμή ήταν η αναφορά στην αυτοκτονία του Δ. Χριστούλα στο Σύνταγμα στις 4 Απρίλη. Η συλλογή του Σινόπουλου Χάρτης, απ' όπου το απόσπασμα στη σιωπηλή άνοιξη, χωρίζεται σε πέντε μέρη: Α (1964-1966), Β (1973-1974), Γ (1974-1975), Δ (1975-1976) και Ε (1976-1977). Ιδού το δεύτερο μέρος:




ΓΙΑΤΙ μου παρασταίνετε τον ήλιο, ποιον ήλιο παρασταίνετε σ' αυτήν εδώ την πίσσα;


ΒΡΙΣΚΟΜΟΥΝ  τότε κάτω από τη γοητεία των μεγάλων αριθμών. Έτσι, μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 1968, έγραψα κάπου τέσσερα εκατομμύρια πεντακόσιες ογδόντα τρεις χιλιάδες ποιήματα. 


ΦΥΣΙΚΑ δεν είμαι και τόσο χαρούμενος - καθόλου χαρούμενος. Πριν από χρόνια ήμουν πολύ χααρούμενος. 



Η ΣΚΑΤΩΜΕΝΗ περιοχή της πολιτείας, τα σκατωμένα μούτρα των ανθρώπων που όλα θυμίζουνε υπουργούς - πρωθυπουργούς.


ΓΛΩΣΣΑ, φτηνή, πολύ φτηνή πουτάνα. Σιχαμερές εφημερίδες.


ΚΙ ΕΣΥ κοιμάσαι; γιατί κοιμάσαι;


ΚΟΣΜΟΣ πολύς είχε μαζευτεί τριγύρω και κάποιος πολύ θυμωμένος εφώναξε όλα μπορεί να συμβούν όταν η γλώσσα σας δεν έχει φράχτες. Τι φράχτες θες να πεις; τον ρώτησαν. Δεν ξέρω. Φράχτες! Φράχτες!


Η ΣΚΟΤΟΥΡΑ είνα, τώρα εδώ, να μην αρχίσεις πάλι τα πσέματα. Θα σου σσπάσω τα μούτρα σου, θα σε σκίσσω, θα σε σκα(ο)τώσω, αν τολμήσεις πάνω σ' αυτό να μου πεις τα συνηθισμένα σου πσέματα. Πσοφίμι!


ΜΟΥ ΜΙΛΟΥΣΕ σα βήχας. 


ΛΙΓΟΝ καιρό μετά από τη γραφή, το ποίημα που είχε φτιάξει για τη θάλασσα, ήταν γεμάτο βρώμικα νερά και πεθαμένα ψάρια. 


ΤΟ ΣΚΟΤΕΙΝΟ φως της πατρίδας μου σα φίμωτρο, εμποδίζει τους ψεύτες να γαυγίζουν. Εγώ γιατί γαυγίζω;


ΔΕ ΘΑ ξανακουρντίσω πια εκείνες τις μικρές μηχανές που υπάρχουν στην ψυχή μου. Μου είπαν πως ο θόρυβος που κάνουν, ιδίως τις νύχτες, είναι πολύ ενοχλητικός για τους γείτονες. Ο Henri Michaux, που δεν ξέρω καν το πρόσωπό του μ' ακούει σκοτεινιάζοντας, ύστερα χαμογελάει. 


ΤΟ ΜΑΤΙ αυτουνού του αγνώστου με κοιτάζει, με παραμονεύει ακοίμητο. Και δε μπορώ να γράψω τίποτα, να διαβάσω τίποτα. Το μάτι του μπαίνει μέσα στο δικό μου το μάτι κι ανάβει το φακό του, ψάχνει, κατεβαίνει τις σκάλες ψάχνει μέσα στο σκοτάδι, σκαλίζει, ψάχνει. 


ΒΡΙΣΚΟΜΑΣΤΕ στο χώρο της σιωπής. Είτε μιλήσεις, είτε όχι, ούτε θ' αποκαλύψεις ούτε θα προσθέσεις τίποτα σε τούτη την επίγεια κόλαση. Καλύτερα λοιπόν να μη μιλήσεις. Και τι θα πεις εσύ ο νεκρός, με τόσα χώματα στη γλώσσα;


Ο ΓΙΑΝΝΗΣ προσπαθεί τώρα να φυλακίσει τον άλλο Γιάννη μέσα στην εικόνα που έχει φτιάξει γι' αυτόν. Όμως ο άλλος Γιάννης θυμώνει, αντιστέκεται, πηδάει έξω από τον πίνακα, γελάει σαρκαστικά, φωνάζοντας εγώ είμαι ο Γιάννης, άδικα παιδεύεσαι, κοίτα δεν είμαι ο Γιάννης. 


ΑΝ Ο ΗΧΟΣ του Κάππα και του Ρο ταιριάξει με τον ήχο του Λάμδα, πιο πέρα του Δέλτα και του Σίγμα και του Μι, αν το Έψιλον το Άλφα και το Όμικρον, τοποθετημένα στις επίδοξες θέσεις, κάνουν σωστά τη δουλειά τους, αν αφήσουν πίσω από τις λέξεις ν' ακουστεί ο αντίλαλος από τις άλλες λέξεις, τότε ίσως μπορέσει να φανεί εκείνη η καταπαχτή που ανοίχτηκε μπροστά στο Φίλιππο ή εκείνη η κίνηση, το τσάκισμα θέλω να ειπώ, όταν του γύρισαν ανάποδα το δάχτυλο κι ακούστηκε άξαφνα ένα κρακ. 


ΜΙΑ ΝΥΧΤΑ χωρίς επίδοξους πράκτορες, χωρίς φλεγόμενα πουλιά, χωρίς αστυνομία. Παντού περίπτερα ανοιχτά μ' εφημερίδες-παραρτήματα. Ο αέρας έχει σταματήσει απότομα κι έτσι μπορείς να πας έναν περίπατο. Ύστερα να γυρίσεις σπίτι σου, ν' ανοίξεις το παράθυρο, να γράψεις τώρα κάπου 500 ποιήματα. Και το πρωί άλλα τόσα. 


ΔΕΝ ΕΙΣΑΙ δικαστής, το ξέρεις. Λοιπόν μη βάζεις ερωτήματα στο παρελθόν σου. Περπάτα μες στο χρόνο όπως και πριν. Οι αποκρίσεις θάρθουν κάποτε, μονάχες τους, χωρίς εσύ να τις γυρέψεις, μέσα στο έργο σου, μέσα στην ίδια σου τη γλώσσα. 


ΦΥΣΑΕΙ πολύ. Αλέτρι τ' ουρανού ο αέρας. 


ΑΠΟ ΚΕΙΝΗ τη γιορτή δεν είδαμε δυστυχώς τίποτα, γιατί η σκοτεινιά ήταν το θέαμα που κυριαρχούσε. Κάτι φωνές που ακούσαμε, μας είπαν είναι από τους κολασμένους. 


ΣΤΟ ΒΑΘΟΣ, η θάλασσα ήταν ένα τείχος, τεράστιο καθώς προχωρούσες, με τεράστιες πέτρες. 


ΣΤΟ ΒΑΘΟΣ, η θάλασσα ήταν ένα τείχος, τεράστιο καθώς προχωρούσες, με τεράστιες πέτρες. 


ΦΙΛΕ επισκέπτη κάθησε στο κάθισμα. Και σε παρακαλώ μη μου μιλάς, μη με κοιτάζεις σα να βγήκα από την κόλαση για νάμπω σε μιαν άλλη. Δεν ξέρω τίποτα απ' την κόλαση, όπως κι εσύ, σε βεβαιώνω. 


ΕΝΑ ΤΡΑΠΕΖΙ στρωμένο μαχαίρια και χέρια. 


ΧΡΟΝΙΑ πολλά ήτανε στον πόλεμο, σε κάθε πόλεμο. Κι έτυχε τότε και κοιμήθηκε σε κάτι σπίτια που ήταν ακατοίκητα και που του αφήκανε μια μυρουδιά καμένου ξύλου στο κορμί, μια μυρουδιά - πώς να το πω - καμένου θανάτου. 

Μα τι θα πει καμένος θάνατος, δε σε καταλαβαίνω. Σταμάτα πια τη μεταφυσική. Βαρέθηκα. 



του John Vachon (silez+ukuk)
το ποίημα Οι παραλογισμοί της Ιωάννας
του Τάκη Σινόπουλου (1961)
μελοποιημένο από τον Μιχάλη Σιγανίδη
(δίσκος Μουσική Δωματίων)




Τα λόγια της πόλης: ντοκιμαντέρ του Αχιλλέα Κυριακίδη στην ΕΡΤ για τον Σινόπουλο
e-poema: 25 χρόνια μετά τον θάνατό του (του Γ. Λίλλη)
Η ποίηση σαν μυθιστόρημα (Β. Χατζηβασιλείου) στο Poeticanet
Πέντε ποιήματα στο Ποείν
Ελπήνωρ και Νεκρόδειπνος για τον Ελπήνορα στην Εποπτεία
Ο καιόμενος και ερμηνεία  του Δ. Τζωρτζόπουλου στο Hegel-Platon 
κλπ


Bruegel,  The Triumph of Death (1562)




Έτσι κι αλλιώς, 
να μην τα επαναλαμβάνουμε,
ο θάνατος θριαμβεύει.
Θ' αναστηθεί ασφαλώς ο Ιησούς - 
είχε σουξέ του Λάζαρου το δοκιμαστικό - 
αλλά ως εκεί.
Κατά τ' άλλα προσδοκίες. 
Κι όχι για του θανάτου
την εκθρόνιση. Απλώς,
για τη δευτέρα παρουσία.
Ως τότε τα μαμούνια θ' αλέθουν 
ξερό στο στόμα χώμα.
Ίσως κι αυτά κάτι ν' απολαμβάνουν.
Ίσως. Κι ας μην τη λένε τίποτα την ηδονή.



5 σχόλια:

  1. δεν ξέρω για την άλλη ζωή, σ'αυτήν εδώ πάντως γεννιόμαστε και ξαναπεθαίνουμε πολλές φορές
    καλή ανάσταση tamistas

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Κάτι μου λέει ότι η ευχή καλή ανάσταση, που τη συνηθίζω (ίσως λίγο περισσότερο το καλό πάσχα) αυτές τις μέρες, αρμόζει σε νεκρούς. Δηλαδή ανάρμοστη είναι, αφού είναι φρούδα. Κάτι θα ξέρει κι ο Ξένος εντός μας. Περιμένω την κατάλληλη ευκαιρία για να βάλω το κεφάλι του σε μια μελλοντική ανάρτηση. Φαντάζομαι ότι δεν θα είχες αντίρρηση.

      Καλή πασχαλιά, λοιπόν.

      Διαγραφή
  2. τιμή μου-θα πρέπει να τον ρωτήσω κι αυτόν αν θέλει
    αλλά συνήθως δεν μου χαλάει χατήρια :-))
    (για να είναι κανείς νεκρός πρέπει να έχει υπάρξει πρώτα, και φοβάμαι ότι τα ζόμπι έχουν πληθύνει παραδόξως ακριβώς επειδή αρνούνται τον θάνατο)
    καλό πέρασμα!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Ξύπνησα σήμερα με αυτη τη μουσική στο μυαλό μου και δεν ήξερα ποιά ήταν.
    Αυτές οι συμπτώσιες δε σ αφήνουν να δεις τον κόσμο απομαγεμένο.

    ΑπάντησηΔιαγραφή