Παρασκευή 13 Απριλίου 2012

από την Ιουδαία
στο απέραντο φρενοκομείο




οι Coat Hanger Halos - Jgaver57


   Μια σύντομη επίσκεψη σ' ένα φρενοκομείο δίνει μια αναμφισβήτητη απόδειξη για το ότι η πίστη κάνει τους ανθρώπους μακάριους μόνο σ' ορισμένες περιστάσεις, για το ότι η μακα-ριότητα δεν μετατρέπει μια παγιωμένη ιδέα σε αληθή ιδέα, και για το ότι η πίστη δεν κινεί βουνά, αλλά υψώνει βουνά εκεί που δεν υπάρχουν. Σίγουρα η επίσκεψη αυτή δεν θα έπειθε έναν ιερέα: γιατί αυτός δεν δέχεται, από ένστικτο, ότι η αρρώστια είναι αρρώστια, ότι το φρενοκομείο είναι φρενοκομείο. Ο Χριστια-νισμός χρειάζεται  την αρρώστια όπως ο αρχαίος ελληνισμός χρειάζεται μια υπεραφθονία υγείας - να κάνεις τους ανθρώπους άρρωστους: αυτός είναι ο αληθινός κρυφός σκοπός ολόκληρου του συστήματος των λυτρωτικών μεθόδων της εκκλησίας. Και η εκκλησία η ίδια - δεν είναι το καθολικό φρενοκομείο ως έσχατο ιδεώδες; Η γη ολόκληρη ένα φρενοκομείο; - Ο θρήσκος άν-θρωπος, έτσι όπως τον θέλει η εκκλησία, είναι ένας τυπικός παρακμιακός· η στιγμή, κατά την οποία μια θρησκευτική κρίση καταλαμβάνει έναν λαό, σφραγίζεται πάντα από μια επιδημία νευρικών παθήσεων· ο "εσωτερικός κόσμος" μοιάζει με τον "εσωτερικό κόσμο" του υπερδιεγερμένου και εξαντλημένου· οι "ανώτερες καταστάσεις", που τοποθετήθηκαν από την εκκλησία πάνω από την ανθρωπότητα ως οι αξίες όλων των αξιών, είναι επιληπτοειδείς μορφές - μόνο τρελοί κι αγύρτες ανακηρύχτηκαν άγιοι από την εκκλησία in maiorem dei honorem. Μια φορά επέτρεψα στον εαυτό μου να χαρακτηρίσει όλη τη χριστια-νική εκγύμναση στη μεταμέλεια και στη λύτρωση (εκγύμναση που σήμερα μελετιέται καλύτερα στην Αγγλία) ως μεθοδικά παραγόμενη κυκλική τρέλα πάνω σ' ένα έδαφος ήδη προε-τοιμασμένο κατάλληλα, δηλαδή εντελώς νοσηρό. Κανείς δεν προσηλυτίζεται στον Χριστιανισμό - πρέπει να είναι αρκετά άρρωστος για κάτι τέτοιο... Εμείς οι άλλοι που έχουμε το θάρρος να είμαστε υγιείς και να εκφράζουμε την περιφρόνησή μας, πόσο πρέπει να περιφρονούμε μια θρησκεία που διδάσκει στους ανθρώπους πώς να παρεξηγούν το σώμα! που δεν θέλει να εξαλειφτούν οι δεισιδαιμονίες από τις ψυχές! που μετατρέπει την ανεπαρκή τροφή σε κάτι "αξιόλογο"! που πολεμά την υγεία σαν να 'ναι εχθρός, διάβολος, πειρασμός! που φαντάζεται ότι μπορεί κανείς να μεταφέρει μια "τέλεια ψυχή" μέσα στο λείψανο του σώματος, και που βρίσκει, κατά συνέπεια, απαραίτητη τη δημιουργία μιας νέας αντίληψης για την τελειότητα - ένα ωχρό, αρρωστιάρικο, ηλίθια φανατικό ον, την λεγόμενη "αγιότητα". Η αγιότητα: δεν είναι τίποτε άλλο παρά μια σειρά συμπτωμάτων ενός εκπτωχευμένου, νευρικά διαλυμένου, αθεράπευτα φθαρ-μένου σώματος!... Το χριστιανικό κίνημα, ως ευρωπαϊκό κίνημα, ήταν από την αρχή ένα συλλογικό κίνημα των κάθε λογής ανίκανων και άχρηστων στοιχείων (αυτών που ζητούσαν να αποκτήσουν δύναμη μέσω του Χριστιανισμού). Δεν εκφράζει την κατάπτωση μιας φυλής, αλλά είναι ένα άθροισμα και μια συγκέντρωση μορφών παρακμής που έρχονταν από παντού και αναζητούσαν η μια την άλλη. Ο Χριστιανισμός δεν είναι, όπως πιστεύουν πολλοί, αποτέλεσμα της σήψης της αρχαιότητας, της ευγενούς αρχαιότητας. Η επιστημονική ηλιθιότητα που υπο-στηρίζει τέτοιες ιδέες ακόμη και σήμερα δεν μπορεί να αντι-μετωπιστεί με τη βιαιότητα που θα της άξιζε. Τη στιγμή που τα άρρωστα, διεφθαρμένα, Τσαντάλα στρώματα της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας υιοθετούσαν τον Χριστιανισμό, ο αντίθετος τύπος, η τάξη των ευγενών, είχε την πιο ωραία και ώριμη μορφή. Η πλειοψηφία έγινε αφέντης· η δημοκρατικότητα των χριστιανικών ενστίκτων θριάμβευε... Ο Χριστιανισμός δεν ήταν "εθνικός", δεν ήταν έργο μιας φυλής - στρεφόταν σε οποιονδήποτε απόκληρο της ζωής, είχε παντού τους συμμάχους του. Ο Χριστιανισμός έιναι η έχθρα του άρρωστου ενστίκτου που στρέφεται εναντίον του υγιούς, εναντίον της υγείας της ίδια. Καθετί καλοφτιαγμένο, περήφανο, εξαίσιο, η ομορφιά πριν απ' όλα, του κάνει κακό στα μάτια και στα αυτιά. Υπενθυμίζω για μια ακόμη φορά τα ανεκτίμητα λόγια του Παύλου: "Ο Θεός έχει διαλέξει τα αδύνατα πράγματα του κόσμου, τα τρελά πράγματα του κόσμου, τα ταπεινά και περιφρονημένα πράγματα του κόσμου": αυτή ήταν η φόρμουλα· όταν δόθηκε αυτό το σύνθημα η παρακμή άρχισε να θριαμβεύει. - Ο Θεός στο σταυρό - οι φρικτές μυστικές σκέψεις που βρίσκονται πίσω απ' αυτό το σύμβολο δεν έχουν κατανοηθεί ακόμη; - Ό,τι υποφέρει, ό,τι είναι καρφωμένο στο σταυρό, είναι θείο. Όλοι μας είμαστε καρφωμένοι στο σταυρό, άρα είμαστε θείοι. Μόνο εμείς είμαστε θείοι... Ο Χριστιανισμός ήταν μια νίκη, μια ευγενέστερη προοπτική χάθηκε απ' αυτόν - ο Χριστιανισμός ήταν η μεγαλύτερη συμφορά της ανθρωπότητας ως τώρα. 


Φρειδερίκος Νίτσε 
Ο ΑΝΤΙΧΡΙΣΤΟΣ
Μια απόπειρα κριτικής του Χριστιανισμού
Εκδοτική Θεσσαλονίκης
μτφ. Ζήσης Σαρίκας





Ήταν ένας νέος απ’ την Ιουδαία. 
Μόνος καθώς ήταν, τούρθε μια ιδέα: 
μια περιστέρα στο κεφάλι του να βάνει 
όταν θα πάει να βαπτιστεί στον Ιορδάνη. 
Ύστερα όλα εξελίχθηκαν ραγδαία. 


Ήταν ένας νέος απ’ τη Ναζαρέτ. 
Άνθρωπος απλός και διόλου εστέτ. 
Διάλεξε νάχει μαθητές απλούς ψαράδες 
που αδιαφορούσαν για του κόσμου τους παράδες. 
Βγήκαν στους δρόμους· όπως λέμε στο κουρμπέτ. 


Ήταν ένας νέος στον τόπο του κρανίου. 
Εσταυρωμένος ο σωτήρας του ποιμνίου, 
γιος του θεού, σαν άνθρωπος πεθαίνει, 
μετά νασταίνεται και το σενάριο δένει 
του τρισυπόστατου εν ανθρώποις μνημονίου. 


Ήταν ένας νέος απ τη Γαλιλαία 
που την αγάπη-του διαδώσαν λυσσαλέα. 
Κι αν χωριστήκανε σε κλίκες με τα χρόνια, 
με ψαλμωδίες κατεβάζουν τα κασόνια 
και εξυμνούν της Ιουδαίας τον βασιλέα.



οι (του ίδιου παπά βαγγέλιο) the Piano has been drinking



ακούστηκε ο σοκολατένιος Χριστούλης του Tom Waits
σε δύο (από τις εκατοντάδες, ανακαλύπτω) επανεκτελέσεις



αντί επιλόγου, ένα συνοδευτικό λιμερίκι
στη σχετική σελίδα του ιστολογίου του Ν. Σαραντάκου

και, ασφαλώς, Αληθώς!




Πέμπτη 12 Απριλίου 2012


Το σύνδρομο της Ιερουσαλήμ



Nick Cave and The Bad Seeds



     Υπάρχουν χώροι αλήθειας, όπως υπάρχουν και χρόνοι αλήθειας. Οι πρώτοι έχουν το πλεονέκτημα, ή το μειονέκτημα, ότι παραμένουν σταθεροί, ως έχουν. Παγιώνουν το τυχαίο. Ο βασιλιάς Δαβίδ άφησε μία μόνον παρακαταθήκη: την Παλαιά Πόλη. Τον τόπο εκείνον, όπου στο τέλος των καιρών θα κληθούν όλοι οι νεκροί να αναστηθούν, έναν τόπο που συγκεντρώνει τα βλέμματα όλων, όλοι τον μνημονεύουν, σφύζει από ζωή. Την αλήθεια που αποκαλύπτεται μέσα σε αυτόν τον τόπου Πάθους, που παθιάζει - με αποκορύφωμα τον Περίβολο του Ναού, δίπλα στα Τεμένη -, πρέπει να την εξετάσουμε καλύτερα, χωρίς να προσθέσουμε τη λέξη "εντούτοις": δεν είναι ευχάριστη όπως η αλήθεια, δεν ακούγεται καλά. Γεννά ερωτήματα στο νού (όπως κάθε τι που σε υποχρεώνει να κοιτάξεις με ειλικρίνεια τον εαυτό σου). 


     Πρόκειται πραγματικά για τόπο όπου κατοικεί ο Θεός, για ιερό τόπο ενότητας ή για ακρότατο σημείο διχασμού, με τις πεντακόσιες κρυφές κάμερες επάνω στις ταράτσες να παρακολουθούν τα τέκνα του Αβραάμ;


     Πρόκειται για τόπο που αναδίνει ένα οικουμενικό μήνυμα αγάπης, χωρίς αυτό να εμποδίζει τους οπαδούς να εκδηλώνουν όλο το μίσος τους για το διπλανό τους, για τον αδελφό τους; Δεν αρκεί να διατυπώνουμε ηθικολογίες. Σ' έναν τόπο όπου φανερώνεται, σε όλο το μεγαλείο του, το σκοτεινό πρόσωπο του Θεού του Φωτός, καλύτερα ν' αφήσουμε κατά μέρος τις ηθικολογίες και να κοιτάξουμε κατά πρόσωπο την πραγματικότητα - τις μεταλλικές μπάρες ασφαλείας, τα συρματοπλέγματα, τις οχυρωμένες ταράτσες. Τι παράξενο: ο Άπειρος βρίσκεται φυλακισμένος. Η χωρίς όρια κατοικία του έχει μετατραπεί σε οχυρωμένο τόπο, όπου κάθε λεπτό αγωνίζονται να διευρύνουν, λίγο ακόμα, την επικράτεια. Ιερουσαλήμ: μία πόλη όπου δεν μιλούν μεταξύ τους· ούτε καν ανταλλάσσουν ένα βλέμμα η μία συνοικία με την άλλη· όπου οι διαφωνίες ανάμεσα στις τέσσερις κοινότητες που μοιράζονται την πόλη (Εβραίοι, χριστιανοί, Αρμένιοι, μουσουλμάνοι) εκδηλώνονται με πάθος. Αν ο Αιώνιος είχε αυτός τον πρώτο λόγο στις διάφορες φυλές Του, όλοι όσοι προσεύχονται σε Αυτόν είτε σε εκκλησίες είτε σε τζαμιά είτε μπροστά στο Τείχος των Δακρύων θα είχαν αρμονικές σχέσεις μεταξύ τους · και δεν θα ηχούσαν τόσο ψεύτικα οι ύμνοι περί αδελφοσύνης των τέκνων του Αβραάμ. Όλοι οι πιστοί θα προσεύχονταν πλάι πλάι, καθένας στη δική του γλώσσα, χωρίς να κατασκοπεύει ο ένας τον άλλον. Αν ο τόπος ήταν αντάξιος με το σύμβολο, δεν θα ήταν κτήμα κανενός, θα έφεγγε σαν λαμπρός φάρος χάριτος, έξω από διχόνοιες. Θα ίσχυε προ πολλού το υπερεθνικό καθεστώς της "πόλης-κληρονομιά της ανθρωπότητας", που έχει προτείνει ο ΟΗΕ για την Αγία Πόλη το 1948 (με την απόφασή του υπ' αριθμόν 181). Ο ιερός τόπος, για τον οποίο ο Έλι Βίζελ (Elie Wiesel) κάνει την παρατήρηση ότι "μεταλλάσσει με μαγικό τρόπο κάθε άνθρωπο σε προσκυνητή", θα ανήκε μόνο στην αρμοδιότητα του ΟΗΕ. Δεν θα μπορούσε να χωριστεί, ούτε εκ των πραγμάτων ούτε εκ του νόμου. Όλοι οι πιστοί της Αποκάλυψης θα μπορούσαν να γευτούν τις ευεργετικές ακτίνες της αυγής. Όμως το χαρμόσυνο μήνυμα αναγγέλεται μόνο στα χρονογραφήματά μας ή στα δημόσια κηρύγματα των ιερέων.

     Πέρα από το παράδοξο αυτό καθαυτόν (η μονοθεϊστική εκδήλωση να αναιρεί το δεδηλωμένο), αυτό που μας ενοχλεί περισσότερο σε αυτήν τη θεοκρατούμενη πολιτεία, που θυμίζει μάλλον πεδίο μάχης παρά κρύπτη ασκητών - όπου κάθε δόγμα μάχεται με νύχια και με δόντια για την επικράτηση της δικής του σημαίας -, είναι να βλέπουμε να αναδύεται ένας αδικαιολόγητα εθνικιστικός χαρακτήρας από καθαρά θρησκευτικές πεποιθήσεις, καθώς και μεθοδεύσεις στρατηγικής μέσα από θεολογικά ζητήματα. Το ισχύον είναι πιο ισχυρό από το δόγμα. Η ιστορία του Ενός και Μοναδικού στην πόλη της Ιερουσαλήμ, καθώς είναι συνυφασμένη με τον τόπο, έχει μετατραπεί σε γεωγραφικό και δημογραφικό χάρτη. 

     Ανάμεσα σε δύο σοκάκια της χριστιανικής συνοικίας, υψώνεται σεμνός ο Πανάγιος Τάφος, ένα μνημείο χωρίς ιδιαίτερη χάρη, αρκετά περίπλοκο, που έχτισε ο Άγιος Κωνσταντίνος επάνω στο υποτιθέμενο σημείο όπου πιστεύεται ότι σταυρώθηκε, τάφηκε και αναστήθηκε ο Χριστός, και ο οποίος γκρεμίστηκε και ξαναχτίστηκε τουλάχιστον δέκα φορές από τότε. Αποτελεί, από μόνος του, μια μινιατούρα της Αγίας Πόλης, όπου βασιλεύουν οι μύριες όσες διαφορές μέσα σ' έναν εξαιρετικά μικρό χώρο, ένας ολόκληρος λαβύρινθος από ζηλοφθονίες, ένας δαιδαλώδης κατάλογος από επιδρομές, καταπατήσεις, κεκτημένα δικαιώματα (δικαιώματα επιστασίας, διακονίας, λατρείας, και ούτω καθεξής, που εξαφανίζονται αμέσως μόλις πάψει να τελείται κάποια τελετή). Κάθε τετραγωνικό μέτρο διεκδικείται και από κάποιον άλλον. Με τους απειρά-ριθμους ναΐσκους, πρεσβυτέρια, προσκυνητάρια, σκάλες, ταράτσες και αυλό-γυρους, ο Πανάγιος Τάφος προσδιορίζει τα όρια της δικής του επικράτειας με εντελώς νευρωτικό τρόπο, είναι χωρισμένος σε φανερά και απόκρυφα διαμε-ρίσματα, που κατέχει καθεμιά από τις επτά χριστιανικές κοινότητες που έχουν οριστεί για τη φύλαξή του: οι Αβησσυνοί, οι Αρμένιοι, οι Κόπτες, οι Έλληνες, οι Λατίνοι, οι Σύριοι. Τα προνόμια κάθε κοινότητας καθορίζονται από τον Καταστατικό Χάρτη του 1852, που είναι πάντα σε ισχύ, από τότε που η Υψηλή Πύλη των Οθωμανών έπαιζε το ρόλο του διαιτητή στις διαμάχες μεταξύ εκκλησιών και ευρωπαϊκών δυνάμεων. Κάθε κοινότητα ανάβει το δικό της κερί, που έχει διαφορετικό μέγεθος και σχήμα. Η μεγαλύτερη διαμάχη εκδηλώνεται ανάμεσα στους ορθόδοξους, που είναι εγκατεσημένοι εκεί, συνεχώς, από την εποχή του Βυζαντίου (και θεωρούν τον τόπο αυτόν κάτι σαν δική τους Ιερουσαλήμ ή Ρώμη), και στους Λατίνους, που εγκαταστάθηκαν το 1853 και εκπροσωπούνται κυρίως από τους αμφισβητούμενους Φραγκισκανούς, που έχουν εδραιωθεί για τα καλά τους Αγίους Τόπους. Όσο για τις συνεχείς αψιμαχίες μεταξύ αδελφών, που αλληλοχτυπιούνται με τις ποιμενικές τους ράβδους ή τους σταυρούς τους επάνω στην Οδό του Μαρτυρίου, για τις μικροκακίες και τους ανταγωνισμούς ανάμεσα στους συνοικούντες στον κοινό Ιερό Τόπο, που προσπαθούν διαρκώς να συγκρατηθούν και ο ένας παραφυλάει τον άλλον (οι πιο φτωχοί, που είναι και οι πρεσβύτεροι του χριστιανισμού, οι Αιθίοπες και οι Κόπτες, απομακρύνθηκαν στην περιφέρεια, σε φτωχά παραπήγματα γύρω από το Παρεκκλήσιο της Αγίας Ελένης), ένας θεολόγος ίσως να μπορούσε να διακρίνει μέσα σε όλα αυτά ένα τοπικό χρώμα διαφορετικών παραδόσεων που παρουσιάζει μεγάλο ενδιαφέρον για δημοσιογράφους και τουρίστες. Να σηκώνεις αδιάφορα τους ώμους είναι σημάδι άρνησης. Με τον τρόπο αυτό αποφεύγεις να αντιμετωπίσεις το σύνδρομο της μανιακής επανάληψης, με την έννοια που έχει στην ψυχοπαθολογία ("ανεξέλεγκτη διαδικασία, που γίνεται ασυνείδητα, δια της οποίας το άτομο επαναλαμβάνει οδυνηρά βιώματα του παρελθόντος, χωρίς να θυμάται το πρωτογενές αίτιο, έχοντας την απόλυτη βεβαιότητα ότι αυτό που κάνει έχει σχέση μόνο με το παρόν). Άλλωστε, αρχέγονο δεν είναι αυτό που επιστρέφει αμέσως μόλις στρέψουμε το βλέμμα αλλού;

     Πέρα από τη γραφικότητά της, αυτή η τετράγωνη πόλη με τις οκτώ οχυρωμένες πύλες, με τα πέτρινα ογκώδη τείχη, θα έπρεπε να προκαλεί ανησυχία στους μετα-μοντέρνους, οι οποίοι αποστρέφονται το ρομαντισμό του νομάδα. Ακόμη και οι ποιμένες επιθυμούν να επιστρέψουν στο σπίτι τους. Δεν υπάρχει (μετα) κίνηση που να μην προβλέπει κάποια στάσημ με το κλειδί στο χέρι. Ξεκινάμε μία πορεία για να σταματήσουμε κάπου, κάθε γη επαγγελίας πρέπει να κερδηθεί και ο οδοιπόρος είναι, κάπου, ένας αυτόχθονας που νοσεί (όπως ο υγιής είναι ένας άρρωστος που αγνοεί την ασθένειά του). Αυτός ο στίβος, ο γεμάτος διχογνωμίες, ο δικός μας θεολογικός περιφραγμένος χώρος αποκαλύπτει πόσο ουτοπικός είναι ένας Θεός εκτός εδαφικών ορίων. Αν ήμαστε συνεπείς προς το δόγμα, θα έπρεπε ο Άπειρος να παραμείνει εκτός του περατού. Το αντίθετο ονομάζεται "ειδωλολατρία". Τι μας διδάσκει όμως το βιβλίο συμβάντων της κάθε μέρας, αν όχι ότι το "υπέρτατο κενό" χρειάζεται και αυτό τα δικά του ορατά, αισθητά όρια, όπως κάθε Βάαλ, Παργκαλί ή Μάσντα (περίφραξη, πράσινη γραμμή και σημεία ελέγχου);




από το κεφάλαιο 5:
Αρχίζει να κινείται, διστακτικά όμως


του βιβλίου του

ΡΕΖΙΣ ΝΤΕΜΠΡΕ
Ο Θεός, 
μια ιστορική διαδρομή
Αναφορά στην ιστορία του Αιώνιου στη Δύση

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ 
ΜΑΡΙΑ ΠΑΡΑΔΕΛΗ

εκδ. Κέδρος 2005




στο βιβλίο δεν εμφανίζονται έντονα γράμματα



Δευτέρα 9 Απριλίου 2012

Τάκης Σινόπουλος:

Σταμάτα πια τη μεταφυσική.

Βαρέθηκα.


Saint- Saëns  : Danse Macabreoakrueger08




     Και τι να πεις εσύ ο νεκρός, με τόσα χώματα στη γλώσσα; Θυμάμαι συχνά αυτόν τον στίχο του Σινόπουλου, εδώ και δεκαετίες η γλώσσα μου τον συλλαβίζει σχεδόν αυτόματα πολλές φορές, κάποτε για να γίνω επι-τιμητικός. Αισθάνομαι τότε να λιώνει στη γλώσσα μου χώμα και να μένουν άλιωτα μικρά πετραδάκια. Ίσως το   ΑΜάΝ ΠΙΑ με το ΘάΝΑΤΟ , θα μπορούσε να γράφεται αλλιώς: σταμάτα πια τη μεταφυσική, βαρέθηκα. Ο τίτλος τούτης της ανάρτησης παραλίγο να ήταν Γλώσσα, φτηνή, πολύ φτηνή πουτάνα. Σιχαμερές εφημερίδες. Δεν πρόλαβε. Γρήγορα μου φάνηκε και καλά πιασάρικος, πολύ των ημερών μας, πολύ φτηνο-πουτανίστικος εντέλει. Δεν ξέρω. Τυχαία έφτασα ως εδώ. 
     
     Ο Τάκης Σινόπουλος (1917 - 1981) μπήκε από πάροδο στην προηγούμενη ανάρτηση, τη σιωπηλή άνοιξη, που την τιτλοφόρησε το άσμα των Massive Attack, μπαίνοντας κι αυτό από παράδρομο. Αφορμή ήταν η αναφορά στην αυτοκτονία του Δ. Χριστούλα στο Σύνταγμα στις 4 Απρίλη. Η συλλογή του Σινόπουλου Χάρτης, απ' όπου το απόσπασμα στη σιωπηλή άνοιξη, χωρίζεται σε πέντε μέρη: Α (1964-1966), Β (1973-1974), Γ (1974-1975), Δ (1975-1976) και Ε (1976-1977). Ιδού το δεύτερο μέρος:




ΓΙΑΤΙ μου παρασταίνετε τον ήλιο, ποιον ήλιο παρασταίνετε σ' αυτήν εδώ την πίσσα;


ΒΡΙΣΚΟΜΟΥΝ  τότε κάτω από τη γοητεία των μεγάλων αριθμών. Έτσι, μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 1968, έγραψα κάπου τέσσερα εκατομμύρια πεντακόσιες ογδόντα τρεις χιλιάδες ποιήματα. 


ΦΥΣΙΚΑ δεν είμαι και τόσο χαρούμενος - καθόλου χαρούμενος. Πριν από χρόνια ήμουν πολύ χααρούμενος. 



Η ΣΚΑΤΩΜΕΝΗ περιοχή της πολιτείας, τα σκατωμένα μούτρα των ανθρώπων που όλα θυμίζουνε υπουργούς - πρωθυπουργούς.


ΓΛΩΣΣΑ, φτηνή, πολύ φτηνή πουτάνα. Σιχαμερές εφημερίδες.


ΚΙ ΕΣΥ κοιμάσαι; γιατί κοιμάσαι;


ΚΟΣΜΟΣ πολύς είχε μαζευτεί τριγύρω και κάποιος πολύ θυμωμένος εφώναξε όλα μπορεί να συμβούν όταν η γλώσσα σας δεν έχει φράχτες. Τι φράχτες θες να πεις; τον ρώτησαν. Δεν ξέρω. Φράχτες! Φράχτες!


Η ΣΚΟΤΟΥΡΑ είνα, τώρα εδώ, να μην αρχίσεις πάλι τα πσέματα. Θα σου σσπάσω τα μούτρα σου, θα σε σκίσσω, θα σε σκα(ο)τώσω, αν τολμήσεις πάνω σ' αυτό να μου πεις τα συνηθισμένα σου πσέματα. Πσοφίμι!


ΜΟΥ ΜΙΛΟΥΣΕ σα βήχας. 


ΛΙΓΟΝ καιρό μετά από τη γραφή, το ποίημα που είχε φτιάξει για τη θάλασσα, ήταν γεμάτο βρώμικα νερά και πεθαμένα ψάρια. 


ΤΟ ΣΚΟΤΕΙΝΟ φως της πατρίδας μου σα φίμωτρο, εμποδίζει τους ψεύτες να γαυγίζουν. Εγώ γιατί γαυγίζω;


ΔΕ ΘΑ ξανακουρντίσω πια εκείνες τις μικρές μηχανές που υπάρχουν στην ψυχή μου. Μου είπαν πως ο θόρυβος που κάνουν, ιδίως τις νύχτες, είναι πολύ ενοχλητικός για τους γείτονες. Ο Henri Michaux, που δεν ξέρω καν το πρόσωπό του μ' ακούει σκοτεινιάζοντας, ύστερα χαμογελάει. 


ΤΟ ΜΑΤΙ αυτουνού του αγνώστου με κοιτάζει, με παραμονεύει ακοίμητο. Και δε μπορώ να γράψω τίποτα, να διαβάσω τίποτα. Το μάτι του μπαίνει μέσα στο δικό μου το μάτι κι ανάβει το φακό του, ψάχνει, κατεβαίνει τις σκάλες ψάχνει μέσα στο σκοτάδι, σκαλίζει, ψάχνει. 


ΒΡΙΣΚΟΜΑΣΤΕ στο χώρο της σιωπής. Είτε μιλήσεις, είτε όχι, ούτε θ' αποκαλύψεις ούτε θα προσθέσεις τίποτα σε τούτη την επίγεια κόλαση. Καλύτερα λοιπόν να μη μιλήσεις. Και τι θα πεις εσύ ο νεκρός, με τόσα χώματα στη γλώσσα;


Ο ΓΙΑΝΝΗΣ προσπαθεί τώρα να φυλακίσει τον άλλο Γιάννη μέσα στην εικόνα που έχει φτιάξει γι' αυτόν. Όμως ο άλλος Γιάννης θυμώνει, αντιστέκεται, πηδάει έξω από τον πίνακα, γελάει σαρκαστικά, φωνάζοντας εγώ είμαι ο Γιάννης, άδικα παιδεύεσαι, κοίτα δεν είμαι ο Γιάννης. 


ΑΝ Ο ΗΧΟΣ του Κάππα και του Ρο ταιριάξει με τον ήχο του Λάμδα, πιο πέρα του Δέλτα και του Σίγμα και του Μι, αν το Έψιλον το Άλφα και το Όμικρον, τοποθετημένα στις επίδοξες θέσεις, κάνουν σωστά τη δουλειά τους, αν αφήσουν πίσω από τις λέξεις ν' ακουστεί ο αντίλαλος από τις άλλες λέξεις, τότε ίσως μπορέσει να φανεί εκείνη η καταπαχτή που ανοίχτηκε μπροστά στο Φίλιππο ή εκείνη η κίνηση, το τσάκισμα θέλω να ειπώ, όταν του γύρισαν ανάποδα το δάχτυλο κι ακούστηκε άξαφνα ένα κρακ. 


ΜΙΑ ΝΥΧΤΑ χωρίς επίδοξους πράκτορες, χωρίς φλεγόμενα πουλιά, χωρίς αστυνομία. Παντού περίπτερα ανοιχτά μ' εφημερίδες-παραρτήματα. Ο αέρας έχει σταματήσει απότομα κι έτσι μπορείς να πας έναν περίπατο. Ύστερα να γυρίσεις σπίτι σου, ν' ανοίξεις το παράθυρο, να γράψεις τώρα κάπου 500 ποιήματα. Και το πρωί άλλα τόσα. 


ΔΕΝ ΕΙΣΑΙ δικαστής, το ξέρεις. Λοιπόν μη βάζεις ερωτήματα στο παρελθόν σου. Περπάτα μες στο χρόνο όπως και πριν. Οι αποκρίσεις θάρθουν κάποτε, μονάχες τους, χωρίς εσύ να τις γυρέψεις, μέσα στο έργο σου, μέσα στην ίδια σου τη γλώσσα. 


ΦΥΣΑΕΙ πολύ. Αλέτρι τ' ουρανού ο αέρας. 


ΑΠΟ ΚΕΙΝΗ τη γιορτή δεν είδαμε δυστυχώς τίποτα, γιατί η σκοτεινιά ήταν το θέαμα που κυριαρχούσε. Κάτι φωνές που ακούσαμε, μας είπαν είναι από τους κολασμένους. 


ΣΤΟ ΒΑΘΟΣ, η θάλασσα ήταν ένα τείχος, τεράστιο καθώς προχωρούσες, με τεράστιες πέτρες. 


ΣΤΟ ΒΑΘΟΣ, η θάλασσα ήταν ένα τείχος, τεράστιο καθώς προχωρούσες, με τεράστιες πέτρες. 


ΦΙΛΕ επισκέπτη κάθησε στο κάθισμα. Και σε παρακαλώ μη μου μιλάς, μη με κοιτάζεις σα να βγήκα από την κόλαση για νάμπω σε μιαν άλλη. Δεν ξέρω τίποτα απ' την κόλαση, όπως κι εσύ, σε βεβαιώνω. 


ΕΝΑ ΤΡΑΠΕΖΙ στρωμένο μαχαίρια και χέρια. 


ΧΡΟΝΙΑ πολλά ήτανε στον πόλεμο, σε κάθε πόλεμο. Κι έτυχε τότε και κοιμήθηκε σε κάτι σπίτια που ήταν ακατοίκητα και που του αφήκανε μια μυρουδιά καμένου ξύλου στο κορμί, μια μυρουδιά - πώς να το πω - καμένου θανάτου. 

Μα τι θα πει καμένος θάνατος, δε σε καταλαβαίνω. Σταμάτα πια τη μεταφυσική. Βαρέθηκα. 



του John Vachon (silez+ukuk)
το ποίημα Οι παραλογισμοί της Ιωάννας
του Τάκη Σινόπουλου (1961)
μελοποιημένο από τον Μιχάλη Σιγανίδη
(δίσκος Μουσική Δωματίων)




Τα λόγια της πόλης: ντοκιμαντέρ του Αχιλλέα Κυριακίδη στην ΕΡΤ για τον Σινόπουλο
e-poema: 25 χρόνια μετά τον θάνατό του (του Γ. Λίλλη)
Η ποίηση σαν μυθιστόρημα (Β. Χατζηβασιλείου) στο Poeticanet
Πέντε ποιήματα στο Ποείν
Ελπήνωρ και Νεκρόδειπνος για τον Ελπήνορα στην Εποπτεία
Ο καιόμενος και ερμηνεία  του Δ. Τζωρτζόπουλου στο Hegel-Platon 
κλπ


Bruegel,  The Triumph of Death (1562)




Έτσι κι αλλιώς, 
να μην τα επαναλαμβάνουμε,
ο θάνατος θριαμβεύει.
Θ' αναστηθεί ασφαλώς ο Ιησούς - 
είχε σουξέ του Λάζαρου το δοκιμαστικό - 
αλλά ως εκεί.
Κατά τ' άλλα προσδοκίες. 
Κι όχι για του θανάτου
την εκθρόνιση. Απλώς,
για τη δευτέρα παρουσία.
Ως τότε τα μαμούνια θ' αλέθουν 
ξερό στο στόμα χώμα.
Ίσως κι αυτά κάτι ν' απολαμβάνουν.
Ίσως. Κι ας μην τη λένε τίποτα την ηδονή.



Πέμπτη 5 Απριλίου 2012

σιωπηλή άνοιξη


Massive Attack feat. Liz Fraser: Silent Spring * CutCollage


    Ξεχνιέμαι καμιά φορά, εκεί που μιλώ με κάποιον, σταματώ ν' ακούω και ν' απαντώ, μόνο παρατηρώ πόσο μεγάλωσαν τα φυλλαράκια της κληματαριάς. Κάθε Απρίλη, καθώς πλησιάζει το Πάσχα που συγκολλά τη ζωή στο θάνατο, ξαναενθουσιάζομαι που ξαναβγαίνουν τα φύλλα, τα λουλούδια... Ένα αναρρι-χητικό στον κήπο νόμισα πως είχε ξεραθεί, αλλά όχι. Ο Απρίλης, μπαϊρακτάρης της άνοιξης, δεν ολιγωρεί ποτέ. Το δέντρο θα πετάξει λουλούδια και με την κρίση. Ο κρότος του όπλου του 77χρονου αυτόχειρα της πλατείας Συντάγματος δεν θα ταράξει τον κύκλο της ζωής. Το PSI δεν στεγνώνει τους χυμούς που κυκλοφορούν στ' αγγεία των φυτών. Ούτε μειώνει τις ορμές του Σωτήρη, του σκύλου μου. Σκέφτομαι πως δεν μπορεί ούτε των ανθρώπων, του ταπεινού μας είδους, τις επιθυμίες να γευτούν και ν' απολαύσουν, ούτε κι αυτές μπορεί η κρίση να τις καταστείλει. 

     Γιατί, πώς αλλιώς δηλαδή, πώς όταν το κοινωνικό μας σύστημα δεν τρανταζόταν από την οξεία  εκδήλωση της κρίσης, η συζήτηση για κρίση, αν γινόταν, ήταν περιθωριακή; Κι όταν οι ανάγκες για ικανοποίηση κατασκευα-σμένων επιθυμιών λέκιαζαν κάθε πλευρά του βίου, πώς δεν αγανακτούσαμε; Όχι ότι τώρα δεν διαλύονται οι μέχρι χθες αυτονόητες για την κοινωνία μας αρχές, ότι δεν μένουν άνεργοι, άστεγοι, χωρίς περίθαλψη, χωρίς ελπίδα για τίποτε απ' αυτά, χιλιάδες άνθρωποι κάθε μέρα. Η απελπισία είναι καταστροφική. Αλλά κι αυτό που επιδιώκουν οι διαμαρτυρίες είναι η ορθολογική λειτουργία του ίδιου συστήματος, της ίδιας μηχανής κρίσεων. Είτε ονομάζουν την επιδίωξη δημοκρατία, είτε ανάπτυξη, είτε αντιτάσσουν σε προδότες εθνική περηφάνια και λαϊκή οργή. Ο Γιώργος Μακρής την πλατεία Συντάγματος την αποκαλούσε χάος. Σ' αυτό το χάος, στο αμόλυντο απ' τις καταδιωκόμενες γυμνές ζωές τμήμα του κέντρου της μητρόπολης, το πλήθος συγκρούεται ιδεοληπτικά με τους προδότες του τίμιου ρόλου που έχει εγκολπωθεί. Ας παρερμηνεύσω τον ποιητή Τάκη Σινόπουλο:

Η ΣΚΑΤΩΜΕΝΗ περιοχή της πολιτείας, τα σκατωμένα μούτρα των ανθρώπων που όλα θυμίζουνε υπουργούς - πρωθυπουργούς.

Ο ΧΑΡΤΗΣ,  Κέδρος 1977

     Μοιάζουν (λες και φορούν τις μουτσούνες τους) σ' αυτούς που μισούν γιατί τους πρόδωσαν. Πρόδωσαν τη ζωή που θα ζούσαν, και έζησαν λίγο επί πιστώσει, τη ζωή που χάνουν και νοσταλγούν, αν και ποτέ δεν την έζησαν, τελικά. Βιώνουν τον σχιζοειδή αποκλεισμό τους από την κατάσταση που τους περιέχει αναπόφευκτα: αφού δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς αυτούς, ούτε κι εκείνοι πέρα από αυτή· όσο εξακολουθούν να επιστρέφουν στο διάπυρο κέντρο ενός άστρου για να διαμαρτυρηθούν για την τρομαχτική αύξηση της θερμοκρασίας του.       
     
     Όμως η άνοιξη του Απρίλη είναι πάλι εδώ. Παρούσα και προκλητική. Αν πρέπει ντε και καλά να γεωμετρικοποιούμε την πραγματικότητα, οι ζωές παλεύουν με τρεμάμενες οξυκάμπυλες τεθλασμένες που κάποτε κλείνουν. Οι κύκλοι δεν υπάρχουν ούτε στα πουάν υφάσματα. Οι γέροντες κι οι γριούλες που "αλλιώς τα περιμένανε κι αλλιώς τους ήρθαν" κλείνουν τους δήθεν κύκλους κι επαναλαμβάνεται η ζωή, το ίδιο λάθος, τα ίδια πάθη,  οι ίδιες υποταγές. Πάντα αλλιώς τα περιμέναμε. Ο αναιδής Απρίλης φέρεται το ίδιο και στον Παπαδήμο και στον μπαρμπα-Δήμο. Ο τροχός γυρίζει. Κι ο φτωχός κορδώνεται. 


     




 Μου φαίνεται πως η άνοιξη
Σαν κελαηδά με τρέμει
Μην της ζητήσω ένα σκοπό
Να δώσω του έρωτά μου
Μην της ζητήσω ένα φιλί
Να σου φιλήσω την καρδιά
Να σου χαρίσω δυο φτερά
Και να σε δω δικιά μου

Γιώργος Σαραντάρης, 1939




The Jesus And Mary Chain - April SkiesRhinoEntertainment




Μα θα 'πρεπε να στρώσουμε 
καλύτερα τον τάπητα της χλόης
κάτω απ' τον ουρανό του Απρίλη.

Κάποιοι θα έλεγαν: 
προκειμένου η αλληλεπίδραση 
της γης με το στερέωμα
να καταστεί αποδοτικότερη·
αυτοί που δεν σκαμπάζουν 
από μυρωδιές.


Δευτέρα 2 Απριλίου 2012

του Βούρβαχη και του Μακρή



του Bούρβαχη 


η μάνα του ξυπόλητη στις πλάκες 
ξεπουπούλιζε τον κόκορα 
σα ν άδειαζε τις τελευταίες 
στιγμές αν νοείται στίγμα 
από μπερέτας σφαίρα  

λάλησε στο σκοτάδι ο κόκορας 
κανένας πέτρος ενοχή δεν έπαθεν 
ο σακαφιάς, δερβίσικο παιδί, 
στα χείλη του πατέρα 
μαγκιά και καταφρόνια 
όνειρο πού· 
σκασμένο απ' τη συμπίεση 
όνειρο σα λάστιχο 
λάστιχο σαν ψυχή που ντεραπάρισε 
και στούκαρε στη φυλλωσιά του 
ίσως στα γούστα το χε ρίξει από νωρίς 
λυπημένος αφού στο ρίο 
η ευτυχία μετριέται χωρίς βούρβαχη 
που δεν τη φούμαρε με κλαρκ ή μίνγκους 
που δυο δεν τα κανε τα εκατομμύρια 
που δεν θρηνήθηκε για χρόνια 
στα χαρτιά 






του Mακρή 


σαν τον μεγάλο απεριόριστο μακρή 
ο βούρβαχης έδωσε πρόωρο τέλος 
όχι τόσον αποφασιστικά - 
σχεδόν αποφασισμένα 
κι αγνά
αγνοώντας 
όσους 
θα τους πουλούσαμε 
κάποτε φούμαρα και 
πληροφορίες 

ο χαρτοκόπτης στο λαιμό 
παρίστανε το τράβα τού γιακά 
από τη μάνα 
που τον έπνιγε 
γι αυτό τού σκάλωσε
η θεατρική απόπειρα 

άσε 
άσε και την ακρόπολη 
και το μετρό και το μουσείο 
και πα να φύγουμε 
πα να γλιτώσουμε από 
των γουοναμπί προγόνων 
το νταβατζιλίκι 
από των τουριστών 
την έφεση στον ήλιο 
αλλού ν αρχίσουμε τα σαμποτάζ 
στης ύπαρξής μας το κοινό το τρέμολο 

αφού
δεν είμαστε του χάους κολαούζοι 
δεν αντηχεί το γέλιο στα όριά μας πια 
άδειοι κι υπόκωφοι χωρίς τα γύρω 
τίποτα να κρατάμε μοναχά  
μιας δόξας ανεπρόκοπης στειλιάρι 
το στιλ μιας του βαράθρου αποπνιξίας 

αφού 
του πίνε μας το είναι 
δεν την εχόρτασε τη φυλακή 
του φύγε η ξαστεριά 
μολύβωσε τα σύννεφα 
κι η κρύπτη της υπόγας 
αναφτερώθηκε στου ταβανιού 
τους ουραγνούς 


πάω, μακρή, 
πάω να σε περιπτύξω 
σα τζίχλα του ίντερνετ πάω
να κολλήσω τα σκισμένα 
τα χαρτιά των αποθέσεων 
μιαν ώρα ταπεινή 
για τη φρουρά του πλάθους